[[Am-01]]
⬅️ [[Մարգարեություններ Joel-03]] | [[Մարգարեություններ Am-02]] ➡️
---
### Յահվեն կմռնչա Սիոնից և իր ձայնը կհնչեցնի Երուսաղեմից. հովիվների արոտավայրերը կսգան, և Կարմելոսի գագաթը կչորանա:
**Տեսակ**: մարգարեություն
**Համառոտ**: Ամոսը կանխագուշակում է գալիք աստվածային դատաստան կամ հայտնություն, որը կհանգեցնի երկրի չորացմանը՝ մասնավորապես հիշատակելով Կարմելոսը:
**Պատմական համատեքստ**: Աստվածաբանները հաճախ այս «մռնչյունը» կապում են 1-ին համարում հիշատակված մեծ երկրաշարժի հետ, որը տեղի է ունեցել մոտ մ.թ.ա. 760 թվականին՝ Ոզիայի թագավորության օրոք: Հնագիտական ապացույցները այնպիսի վայրերում, ինչպիսիք են Հասորը և Գեզերը, հաստատում են այս ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած հզոր սեյսմիկ իրադարձությունը, որը ծառայել է որպես Ամոսի մարգարեական նախազգուշացումների ֆիզիկական հաստատում:
**Կապված է**:
### Ես կփշրեմ Դամասկոսի նիգերը... և Սիրիայի ժողովուրդը գերության կգնա դեպի Կիր, ասում է Յահվեն:
**Տեսակ**: մարգարեություն
**Համառոտ**: Ամոսը կանխագուշակում է արամեական մայրաքաղաք Դամասկոսի անկումը, նրա ղեկավարության (Ազայել և Բեն-Ադադ) կործանումը և նրա ժողովրդի տեղահանումը դեպի Կիր:
**Պատմական համատեքստ**: Սա պատմականորեն իրականացավ մ.թ.ա. 732 թվականին, երբ ասորեստանյան թագավոր Թիգլաթպալասար III-ը գրավեց Դամասկոսը, սպանեց Ռեզին թագավորին (Դամասկոսի վերջին արամեացի թագավորը) և բնակչությանը տեղահանեց Կիր, ինչպես արձանագրված է և՛ Թագավորաց Դ 16:9-ում, և՛ ասորեստանյան վարչական տարեգրություններում:
**Կապված է**:
### Ես կրակ կուղարկեմ Տյուրոսի պարսպի վրա, և այն կլափի նրա պալատները:
**Տեսակ**: մարգարեություն
**Համառոտ**: Ամոսը կանխագուշակում է փյունիկյան Տյուրոս ամրոցի կործանումը կրակով:
**Պատմական համատեքստ**: Տյուրոսը ենթարկվել է բազմաթիվ պաշարումների, որոնցից առավել հայտնի են Նաբուգոդոնոսոր II-ի (մ.թ.ա. 586–573 թթ.) և Ալեքսանդր Մակեդոնացու (մ.թ.ա. 332 թ.) կողմից իրականացվածները: Ալեքսանդրը հայտնի կերպով կառուցեց ամբարտակ՝ քաղաքի կղզային հատվածին հասնելու համար և այրեց այն՝ փաստացիորեն վերջ դնելով նրա՝ որպես անառիկ ծովային տերության կարգավիճակին:
**Կապված է**:
### Ես կրակ կուղարկեմ Թեմանի վրա, և այն կլափի Բոսրայի պալատները:
**Տեսակ**: մարգարեություն
**Համառոտ**: Ամոսը կանխագուշակում է Եդոմի հիմնական հենակետերի՝ Թեմանի և Բոսրայի հրդեհային կործանումը:
**Պատմական համատեքստ**: Բոսրայում (ժամանակակից Բուսեյրա) հնագիտական պեղումները հայտնաբերել են մ.թ.ա. 6-րդ դարի զանգվածային ավերածությունների շերտ, որը համընկնում է Նաբուգոդոնոսորի օրոք բաբելոնյան արշավանքների հետ: Եդոմի թագավորությունը ի վերջո դուրս մղվեց նաբաթեացիների կողմից, իսկ ժողովուրդը հետագայում կլանվեց կամ ոչնչացվեց Հասմոնյանների (Հովհաննես Հյուրկանոս) կողմից:
**Կապված է**:
### Ես կրակ կուղարկեմ Գազայի պարսպի վրա, և այն կլափի նրա պալատները։ Ես կբնաջնջեմ Ազոտի բնակչին... և փղշտացիների մնացորդը կկորչի։
**Տեսակ**: մարգարեություն
**Համառոտ**: Մարգարեություն փղշտացիների հիմնական քաղաք-պետությունների (Գազա, Ազոտ, Ասկաղոն, Ակկարոն) լիակատար կործանման և փղշտացի ժողովրդի վերջնական անհետացման մասին։
**Պատմական համատեքստ**: Փղշտացիների քաղաքները պարբերաբար թուլացել են ասորեստանյան արշավանքների հետևանքով (Թիգլաթպալասար III և Սարգոն II)։ Գազան հետագայում պաշարվել և կործանվել է Ալեքսանդր Մակեդոնացու կողմից մ.թ.ա. 332 թվականին։ Պատմականորեն փղշտացիները դադարել են գոյություն ունենալ որպես առանձին էթնիկ և քաղաքական միավոր բաբելոնյան և պարսկական նվաճումներից հետո՝ իրականացնելով այն կանխատեսումը, որ նրանց «մնացորդը» կկորչի։
**Կապված է**:
### Ես կրակ պիտի վառեմ Ռաբբայի պարսպի մեջ... և նրանց թագավորը գերության պիտի գնա, նա և իր իշխանները միասին, ասում է Յահվեն:
**Տեսակ**: մարգարեություն
**Համառոտ**: Ամոսը կանխագուշակում է ամմոնացիների մայրաքաղաք Ռաբբայի անկումը և նրա թագավորական ղեկավարության աքսորը:
**Պատմական համատեքստ**: Ամմոնացիների թագավորությունը թուլացավ ասորեստանցիների կողմից և հետագայում վերջնականապես նվաճվեց Բաբելոնի Նաբուգոդոնոսորի կողմից մոտ մ.թ.ա. 582 թվականին, որի ժամանակ թագավորական տոհմը դադարեց գոյություն ունենալ, իսկ ղեկավարությունը տարվեց աքսոր՝ իրականացնելով ամմոնական պետության վախճանի մասին մարգարեությունը:
**Կապված է**:
---
#ai_prophecy_armenian